Kadınlar Neden Ev Eksenli Çalışıyor? Ülker Şener & Gül Erdost &

<!-- /* Font Definitions */ @font-face {font-family:Wingdings; panose-1:5 0 0 0 0 0 0 0 0 0; mso-font-charset:2; mso-generic-font-family:auto; mso-font-pitch:variable; mso-font-signature:0 268435456 0 0 -2147483648 0;} /* Style Definitions */ p.MsoNormal, li.MsoNormal, div.MsoNormal {mso-style-parent:""; margin:0cm; margin-bottom:.0001pt; mso-pagination:widow-orphan; font-size:12.0pt; font-family:"Times New Roman"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";} @page Section1 {size:595.3pt 841.9pt; margin:70.85pt 70.85pt 70.85pt 70.85pt; mso-header-margin:35.4pt; mso-footer-margin:35.4pt; mso-paper-source:0;} div.Section1 {page:Section1;} /* List Definitions */ @list l0 {mso-list-id:2013948473; mso-list-type:hybrid; mso-list-template-ids:-1223362110 69140481 69140483 69140485 69140481 69140483 69140485 69140481 69140483 69140485;} @list l0:level1 {mso-level-number-format:bullet; mso-level-text:; mso-level-tab-stop:36.0pt; mso-level-number-position:left; text-indent:-18.0pt; font-family:Symbol;} @list l1 {mso-list-id:2132092421; mso-list-type:hybrid; mso-list-template-ids:-684583446 69140495 69140505 69140507 69140495 69140505 69140507 69140495 69140505 69140507;} @list l1:level1 {mso-level-tab-stop:36.0pt; mso-level-number-position:left; text-indent:-18.0pt;} ol {margin-bottom:0cm;} ul {margin-bottom:0cm;} -->

Ev Eksenli Çalışma ve Sorun Alanları

 

Türkiye’de ve dünyada  enformal çalışma giderek yaygınlaşmaktadır. Tekstil başta olmak üzere pek çok sektör işi parçalara ayırarak üretimi geniş bir alana yaymakta, böylelikle emek üzerindeki sömürüyü yoğunlaştırıp karlarını artırmaktadırlar. İşin parçalanması süreci; büyük firmalara iş yapan küçük atölyelerin oluşmasını sağlarken aynı zamanda ev eksenli çalışmayı da yaygınlaştırmaktadır. İşin parçalara ayrılması temel birimlerin ana mekanda yapılması, onu besleyen tamamlayan birimlerin ise dışarıda yapılması şeklinde olmaktadır.

Bu süreçte ev eksenli çalışma önemli bir rol oynamaktadır. Örneğin tekstil sektöründe ürün üzerine yapılan işler (boncuk, işleme, dantel gibi) ev eksenli çalışanlar tarafından yapılmaktadır.

Ev eksenli çalışanların ana gövdesini kadınlar oluşturmaktadır. Kadın emeğinin ev eksenli çalışmada yoğunlaşmasının nedenleri şu şekilde sıralanabilir:

·                   Kadınlar ikili iş yüklerinden kaynaklı ev eksenli çalışmayı tercih etmektedir. Çocuk, yaşlı, engelli, hasta bakımı kadın işi olarak görülmekte, bu da kadınları eve bağımlı hale getirmektedir.

·                   Kadınların dışarıda çalışmasına izin verilmemektedir. Gelire ihtiyaç duyan kadın ev eksenli çalışmaya yönelmektedir.

·                   Ev eksenli çalışma emek-sömürüsünün yoğun olduğu, ücretlerin düşük olduğu çalışmadır. Bu nedenle tam gün yapılacak bir iş olarak görülmemekte, “evde, oturduğu yerden” yapılan iş gözüyle bakılmakta, kendi sorumluluğundaki diğer ev işlerini de bir yandan yapabilmekte olduğundan (çamaşır,temizlik,yemek vb) kadına uygun görülmektedir.

·                   Kadınlar eğitim olanaklarından yeterince yaralanmadıkları için  kalifiye    olamamakta  dışarıda iş bulmaları da zorlaşmaktadır.

·                   Türkiye’de sigortasız, düşük ücretle çalışma yaygın olduğu için kadınlar, aynı koşullara sahip ev eksenli çalışmayı tercih etmektedir (alacakları ücret, çocuk bakımı, yol ve yemeğe ancak yetmekte bu durum kadınların evin dışında çalışma isteğini azaltmaktadır).

·                   Ev eksenli çalışma isteğe bağlı olarak ara verilebilen bir iştir (hamilelik ve doğum, geçici hastalıklar)  bu nedenle de tercih edilebilmektedir.

·                   Ev eksenli çalışma kadınların en çok çekindikleri yasal süreçle yüz yüze gelmelerini gerektirmemektedir (vergi vb.).

Ev eksenli çalışan kadınlar fason iş yaptıklarında düşük ücretle, herhangi bir iş güvenliği önlemi alınmadan, sigortasız çalıştırılmaktadır. Sipariş üzerine çalıştıklarında ise ürün, örgütlenme ve pazarlama sorunlarıyla boğuşmaktadır.

Bu sorunların çözümü için kurulan örgütlenmeler ise aşağıdaki sorunlarla karşılaşmaktadır.

1.                 Ev eksenli çalışan kadınlar örgütlenme sürecinde gerek birey gerek örgüt olarak  kamu kurumları ve kamu kurallarıyla yüz yüze gelmekte ve çoğunlukla kamunun cezalandırıcı yönünü algılamakta ve risk almaktan çekinmektedirler (vergi dairesine gitmek, kira sözleşmesi imzalamak, sanayi bakanlığı ve noter işlemlerini yapmak vb).

2.                 Kooperatifleşme sürecinden önce tek başına çalışan, küçük işler yapan ve kazandığına rıza gösteren ev eksenli çalışan kadınlar, herhangi bir örgüt çatısı altında  başta toplu bir iş yapma , yetenek ve beceriye göre iş bölümü, yapılan üretimden pay almada eşit ve adil bir sistem kurulmasına yönelik zorluklar yaşamaktadırlar.

 

Bu sorunlardan kaynaklı olarak ev eksenli çalışan kadınlar örgütlenme ( Kooperatif, vakıf, dernek, şirket vb) konusunda risk almaktan kaçınmakta ve kurulan örgütlenmeleri sürdürmekte ciddi sorunlar yaşamaktadırlar.

Ev eksenli çalışan kadınların örgütlenmesi, birlikte iş yapabilmesi uzun vadeli bir çalışmayı gerektirmektedir. Zorluklarına rağmen kadının güçlenmesini eksenine alan, dayanışmacı bir yapının oluşturulması bu süreci olumlu yönde etkileyecektir.

Yorum Yaz
Arkadaşların Burada !
Arkadaşların Burada !